Moderne radio is niet alleen praten in een microfoon. Computers, software en digitale signalen spelen een grote rol.
Met digitale modes kun je tekst, positie, spraak of data via radio verzenden. Met SDR kun je radiosignalen ontvangen en bekijken op een scherm.
Bij een digitale mode wordt informatie omgezet naar digitale signalen.
Dat kan bijvoorbeeld tekst zijn, een callsign, een positie, een rapport of digitale spraak.
De radio zendt het signaal uit. Aan de andere kant decodeert software of een digitale radio de informatie weer.
FT8 is één van de bekendste digitale modes.
Het is gemaakt om verbindingen te maken met zeer zwakke signalen. Je kunt soms stations ontvangen die je met je oor nauwelijks hoort.
FT8 gebruikt korte berichten met vaste informatie, zoals callsign, locator en signaalrapport.
Werkt goed bij weinig vermogen en slechte condities.
Geen echt gesprek, vooral korte automatische berichten.
APRS wordt gebruikt voor positiegegevens, korte berichten en telemetrie.
Je ziet APRS vaak bij mobiele stations, ballonprojecten, weerstations en tracking.
Een station kan automatisch zijn positie uitzenden, bijvoorbeeld via GPS.
DMR is een digitale spraakmode. In plaats van analoge FM wordt je stem digitaal gecodeerd.
DMR gebruikt talkgroups. Daarmee kun je via repeaters of hotspots praten met groepen in Nederland, Europa of wereldwijd.
RTTY is een oudere digitale tekstmode. Het lijkt op een radiotelex.
Wordt nog gebruikt bij contesten en liefhebbers van klassieke digitale modes.
PSK31 is een smalle digitale tekstmode.
Geschikt voor toetsenbord-naar-toetsenbord verbindingen met weinig bandbreedte.
Een zender/ontvanger die geschikt is voor de juiste band en mode.
Software verwerkt de digitale signalen. Soms heb je een audio-interface nodig.
Veel digitale modes gebruiken audio tussen computer en radio.
Modes zoals FT8 hebben een nauwkeurige klok nodig.
Bij digitale modes is het belangrijk dat je audio niet te hard staat.
Te veel audio kan vervorming veroorzaken. Dat geeft een vuil signaal en kan andere gebruikers storen.
Een schoon digitaal signaal is smal en netjes.
SDR betekent Software Defined Radio.
Bij SDR doet software een groot deel van het werk dat vroeger in hardware gebeurde.
Je kunt signalen zien als waterval of spectrum. Dat maakt het veel makkelijker om activiteit op een band te ontdekken.
Laat zien waar signalen zitten op de frequentieband.
Laat signalen door de tijd heen zien. Je ziet dus activiteit bewegen en verschijnen.
Met een waterval zie je snel of een band stil is, of juist vol zit met signalen.
Een WebSDR is een ontvanger die je via internet kunt gebruiken.
Je luistert dan met je browser naar een echte radio-ontvanger die ergens anders staat.
Handig om propagatie te controleren, je eigen signaal te vergelijken of gewoon te luisteren.
Een RTL-SDR dongle is een goedkope USB ontvanger.
Daarmee kun je veel signalen ontvangen, zoals luchtvaart, portofoons, weerbeelden, repeaters en andere radiosignalen.
Let op: standaard RTL-SDR dongles kunnen meestal niet alles ontvangen zonder extra converters of filters.
Decoderen betekent dat software een radiosignaal omzet naar leesbare informatie.
Denk aan tekst, positie, callsigns of digitale spraak.
Voorbeelden zijn FT8 decoderen, APRS pakketten lezen of digitale signalen bekijken.
Digitale software kan verbindingen vaak automatisch loggen.
In een logboek noteer je bijvoorbeeld:
Een goed logboek is handig voor awards, QSL kaarten en eigen overzicht.
Een locator is een korte code voor je locatie.
Radioamateurs gebruiken vaak de Maidenhead locator. Die ziet er bijvoorbeeld zo uit:
Locators zijn handig bij digitale modes, contests en afstandsberekeningen.
Digitale modes zijn krachtig, maar analoge radio blijft ook belangrijk.
FM, SSB en CW zijn nog steeds zeer bruikbaar. De beste mode hangt af van wat je wilt doen.
Een goede radioamateur begrijpt beide werelden: analoog én digitaal.
Digitale modes gebruiken computers of digitale radio's om informatie via radio te verzenden.
FT8 is sterk bij zwakke signalen, APRS is handig voor positie en telemetrie, DMR gebruikt digitale spraak.
SDR maakt radiosignalen zichtbaar op een scherm en helpt enorm bij leren, luisteren en experimenteren.
Digitale mode voor zwakke signalen.
Positie, berichten en telemetrie via radio.
Digitale spraak met talkgroups.
Software Defined Radio.
Grafische weergave van signalen door de tijd.
Online luisteren via een echte ontvanger.
Korte locatiecode, bijvoorbeeld JO31AF.
Een radiosignaal omzetten naar leesbare informatie.